ADC Living Labs 25 September

25 september was het zo ver, het derde Living Lab! Voorlopig de laatste in onze reeks en opnieuw op een bijzondere locatie, de KasKantine. Met een nieuwe groep maatschappelijke initiatieven met een eigen locatie komen we samen om van elkaars succesverhalen te leren en de zaadjes te planten voor samenwerking en toekomstige kennisuitwisseling. Zo versterken we ons netwerk van veranderaars in Amsterdam. Samen maken we de stad die bloeit binnen de grenzen van de donut! 

KasKantine

Onze locatie is een donut-pionier van het eerste uur, de KasKantine. Hun off-grid installatie maakt hen flexibel waardoor ze grond kunnen gebruiken die tijdelijk beschikbaar is en een lage marktwaarde heeft. Hun huidige locatie is in Amsterdam Slotervaart. Hier verbinden ze stadsbewoners met elkaar door middel van activiteiten als stadstuinieren, composteren, plantaardig koken en het opwekken van hernieuwbare energie om zo met plezier bij te dragen aan een beter milieu.🌱 

 Naast de KasKantine zijn de volgende initiatieven aanwezig: De Ceuvel, Tuinen van Brasa, de Woonwolk, de Sering, de Meevaart, de Groene Hub, Repaircafé en NoordOogst. Verder worden we vergezeld door de Gemeente Amsterdam en de Hogeschool van Amsterdam (HvA). Gezellig druk met z’n allen dus!

Check-in

Studenten van de Master Economische Transformatie van de HvA ontwierpen een check-in oefening voor de Living Labs: het tekenen van donut portretten: Hoe ziet jouw ideale donut eruit? Er werd creatief getekend en gepraat over “kleurrijke en diverse donuts”, “delen in overvloed”, “gerepareerde donuts” en meer. Hierna zijn we warmgedraaid om samen nog dieper te reflecteren. 

Succes en hulpvraag 

Aan de hand van het  Deep Design Canvas van het Doughnut Economic Action Lab reflecteren we op onze belangrijkste inzichten, successen, belemmeringen en hulpvragen van maatschappelijke initiatieven met een eigen locatie. 

 🪢De Ceuvel is trots op hun organisatiestructuur. De duurzame broedplaats voor creatieve en sociale ondernemers is een vereniging. Dit helpt hen om moreel juiste keuzes te maken, niet gestuurd door financiële winst of aandeelhouders. Ook geven ze stem aan de natuur/niet menselijk leven door als zoöp te werken. Ze kunnen nog hulp gebruiken met het versterken van hun interne community. Ze hebben 70 leden en zouden graag als collectief meer impact maken, maar welke voorwaarden kan je stellen zonder met een zweep mensen te veel verplichtingen op te leggen?

 🔨Repaircafé is trots op hun groei. In 16 jaar zijn er 4000 repaircafés ontstaan! Deze worden allemaal gerund door vrijwilligers, vaak vanuit buurthuizen. Sinds kort zoeken ze meer verbinding met elkaar en met bedrijven. Ze kunnen hulp gebruiken om hun diversiteit te verhogen. Niet iedereen weet hun cafés te vinden en hun imago kan nog wel een boost gebruiken. Ook willen ze een verbindende stichting oprichten voor de verschillende café's en hopen ze te leren van ervaringen van andere aanwezigen vandaag. 

 ☁️ De Woonwolk is als net nieuwe wooncoöperatie trots op hun financiering. Ze zijn een vereniging waar bewoners lid van zijn en straks is de vereniging eigenaar van het huis. Nu financieren ze de bouw van hun droomhuis met een lening, maar wanneer straks de hypotheek is afbetaald kan het geld dat binnenkomt uit huur gebruikt worden voor een solidariteitsfonds waarmee ze woon-coops verder verspreiden in Amsterdam en daarbuiten. Ze kunnen nog hulp gebruiken met het vastleggen van hun idealistische missie. Als ze straks een vermogende vereniging zijn, willen ze wel hun integriteit behouden.

 🛋️ Meevaart is trots op de rol die hun ruimte vervult. Door een neutrale, fysieke ruimte te bieden (zaalhuur, keuken, werkplekken) aan zowel bewoners als sociale en culturele partners, faciliteert de Meevaart sociale en ecologische projecten uit de buurt. Hun lokale eigenaarschap en decentrale bestuur zorgen ervoor dat hun activiteiten direct voortkomen uit de lokale behoeften van bewoners. Ze kunnen echter hulp gebruiken met het vergroten van hun bereik. Hoe kan de kennis en impact van de Indische Buurt beter worden gedeeld en toegepast buiten de wijk, zodat de maatschappelijke impact ook op stads- of landelijk niveau groeit?

💚 De Groene Hub werkt al sinds het begin vanuit de donut-principes en is trots op hun voortbestaan, gisteren vierden ze hun lustrum! Ook zijn ze blij met hun kringen-structuur waarbij verschillende projectteams hun eigen ideeën uitwerken met ondersteuning van andere teams. De Tuinen van Brasa zijn bijvoorbeeld vanuit de Groene Hub georganiseerd waardoor zij al in de beginfase stevig stonden. Ze kunnen hulp gebruiken bij het inrichten van zeggenschap binnen de vereniging. Ze hebben veel mini-stichtinkjes, hoe coördineer je die? En hoe zorg je voor eerlijke zeggenschap wanneer je groter wordt? 

🥘 De Sering is een gemeenschapskeuken en plek voor activisme en ze zijn trots op hun verbindingskracht. Ze hebben een kernteam en een groot netwerk aan vrijwilligers dat isolatie en eenzaamheid in de stad tegen gaat. Ze hebben een horizontale eigenaarsstructuur, wat een kracht is, maar ook soms een obstakel. Ze kunnen hulp gebruiken met een balans vinden tussen een idealistische bestuursvorm waar iedereen een stem heeft, en snelle praktische besluitvorming bij een kleine groep bepaalt wat er gebeurt. 

 🍅 De KasKantine is trots op hun zelfvoorzienendheid, wat hen erg onafhankelijk maakt. Desondanks zijn ze op zoek naar meer verbinding. Maar hoe participeer je in netwerken zonder dat de tijd en energie voor je eigen initiatief er onder lijdt? Ze kunnen hulp gebruiken met meer naamsbekendheid. Nu de KasKantine geen alcoholvergunning meer heeft, hebben ze een ander imago, daar is minder makkelijk een publiek voor te vinden. 

🧑‍🌾 NoordOogst is een groot stadslandbouwproject en is trots op hun bijdrage aan een rechtvaardige, sociale en milieuvriendelijke stad waarin biodiversiteit en duurzame voedselproductie centraal staan. Ze staan echter onder druk, want het bestemmingsplan van de gemeente komt niet overeen met de plannen van NoordOogst. Ze zijn dus druk bezig met het beïnvloeden van de politiek om het bestemmingsplan te wijzigen. Daar kunnen ze alle hulp bij gebruiken. Verder zijn ze bezig met een plan om een “food commons” op te zetten met belanghebbenden, kennis hierover is welkom.

Niet alleen maatschappelijke initiatieven delen hun inzichten vandaag, we hebben ook twee gastsprekers. Rob Lubberink van het “Centre of Economic Transformation (CET)” binnen de Hogeschool van Amsterdam en Thomas Siderius van Community Wealth Building delen hun kennis. 

HvA - Impact meting 

Rob Lubberink stelt de vraag: Wie betaalt voor waardecreatie die hoort bij de commons? In onze huidige economie is dit lastig te financieren want hoe maak je je impact zichtbaar voor de investeerders die profiteren van jouw maatschappelijke meerwaarde? Bij het CET zijn ze daarom samen met hun netwerk bezig met een methodologie om waardecreatie op sociaal en ecologisch vlak meetbaar, merkbaar, inzichtelijk en communiceerbaar te maken. Deze methode om impact te meten wordt met de Living Labs deelnemers gedeeld zodra deze af is.

Community Wealth Building

Thomas Siderius vertelt vanuit de Gemeente Amsterdam over het Community Wealth Building programma. Om welvaart in Amsterdam Nieuw-West te vergroten werken ze aan meer lokale inkoop bij werknemerscoöperaties vanuit ankerorganisaties zoals de gemeente of ziekenhuizen. Door het versterken van de lokale werknemersorganisaties en het aanpassen van inkoopbeleid van de ankerorganisaties kan geld lokaal worden besteed.

 Zo ontstaat een economie die zorgt voor goede lokale banen, een leefbaar loon en betekenisvol werk. Het geld blijft binnen de gemeenschap in plaats van weg te vloeien naar grote multinationals, waardoor het economisch eigendom bij de mensen in de wijk blijft en de gemeenschap als geheel sterker wordt.

Matchmaking

Na het delen van onze eigen verhalen is het tijd om connecties te maken. Waar kunnen we links maken tussen onze successen en hulpvragen? We gaan match-maken! Aan tafel ontstaan verschillende verbindingen:

 Organisatiestructuur: Een kennismatch ontstaat tussen de Woonwolk en de Sering om de Sering te helpen met hun organisatiestructuur. Hier heeft de Woonwolk namelijk al een stabiele basis in.

• Coöperatie opzetten: Thomas van Community Wealth Building biedt hulp aan. Als jij een coöperatie wil opzetten of daarnaartoe wil transformeren kunnen wij helpen. Daar heeft NoordOogst wel interesse in. 

• Herpositioneringsmatch: Dagan (ADC) wil het repaircafé helpen met een herpositioneringsstrategie “make repaircafe cool again!”

• Makershub: Groene Hub en het repaircafe matchen om samen een makershub op te zetten.

• Bewoners betrekken: de Sering helpt vanuit hun ervaring de Woonwolk met het betrekken van bewoners bij hun initiatief, dit gaat bij de Sering namelijk al erg goed.

• Eigenaarsstructuur: Om de Ceuvel bestendig te maken voor de toekomst en voor onbepaalde tijd te laten bestaan gaat Thomas van Community Wealth Building meedenken over organisatie en eigenaarsstuctuur. 

Naast de matches worden er ook algemene hulp en tips aangeboden:

• Accelerator programma: samen met de impact hub organiseert de HvA vanaf november een accelerator programma voor regeneratieve pioniers. 

• Ruimte: De Meevaart biedt fysieke ruimte en een netwerk aan diverse bewonersorganisaties, sociale/culturele partners en ondernemers in Amsterdam-Oost

• Toolbox: De Gemeente Amsterdam is bezig met een toolbox van experts en deskundigen om maatschappelijke initiatieven te ondersteunen. Deze wordt ook gedeeld met iedereen aanwezig vandaag. 

• Donut Fonds: De KasKantine is bezig met een Donut Fonds om financiering voor donut-gedreven initiatieven op te zetten.

Genoeg om samen mee verder te gaan dus! 17 november komen we opnieuw samen met al deze initiatieven tijdens het dagprogramma van ons jaarlijkse Donut Festival. En er volgt een publicatie met de lessen uit de drie verschillende Living Labs.

Afsluiting

We sluiten de dag af met een netwerkborrel en proosten samen op al onze successen, nieuwe connecties en de toekomst van een duurzaam en sociaal Amsterdam! 🍸

Deze dag is mede mogelijk gemaakt door de RIMI-regeling van de gemeente.

Op de foto’s: 

Tim (Meevaart), Robert (repaircafe), Anne (Woonwolk), Nils (Woonwolk), Gideon (de Ceuvel), Menno (KasKantine), Peter (Groene hub), Nathalie (Tuinen van Brasa), Ron (NoordOogst),  Saïd (HvA), Nick (Sering), Rob (HvA), Froukje Anne (Gemeente Amsterdam), Carlijn (Gemeente Amsterdam),Thomas (Gemeente Amsterdam), Dagan (ADC), Conchita (ADC), Mats (ADC), Janthe (ADC)